Çocukluk çağında sık rastlanan başta kabakulak bezi olmak üzere tükürük bezlerinden ağrılı şişme ile belirlenen ateşli bulaşıcı bir hastalıktır.

Kabakulak virüsü için tek konak insandır. Hasta kişiden direkt temasla damlacık yolu ile veya tükürük ile kirlenmiş eşya yolu ile bulaşır. Belirtiler ortaya çıkmadan 24 saat öncesi ile 3 gün sonrası arasındaki günlerde bulaşma olur.

Kuluçka dönemi 14-24 gündür. Enfeksiyonların % 30-40 ‘ı belirti vermeden geçer. Hastalık çoğu kez bir veya iki taraflı kabakulak bezinde aniden şişme ile başlar. Şişlik saatler i çinde gelişir ve hastalığın 1-3. günü doruk noktaya ulaşır. Kabakulak bezesi şiştiği için kulak memesinin ucu yukarıya doğru itilmiştir. Şişlik 3-7 gün sürer.

Çocukluk çağında geçirilen kabakulak hastalığının en sık rastlanan bulgusu, beyin iltihabıdır (meningoensefalit). Genellikle iyi seyirlidir.

Bunun yanında çocuklarda pankreas bezinin hastalığa katılımıyla pankreait gelişebilir. Yetişkinlerde ise testis iltihabına neden olur. Ve % 30-40’ında tutulan testiste yıkım (atrofi) gelişir.

Kabakulakta seyir hemen daima iyidir. Ancak kabakulak ensefalitinin sık komplikasyonlarından biri iç kulak tipi sağırlıktır.

Korunma: Kabakulaktan korunmada en etkin yol 12-15 ay arasındaki çocuklara rutin olarak kızamık, kızamıkçık, kabakulak üçlü aşısının yapılmasıdır. Bu aşı beş yaşında tekrar yapılır. Erken yaşta aşılanmayan çocuklar mutlaka 11-12 yaşlarında aşılanmalıdır.

Kabakulak hastalığını geçirenlerde sürekli bağışıklık kalır, nadir olarak ikinci kez kabakulak geçirilebilir.